Algemene veiligheidsinstructie aan boord

Een opgeruimde werkplek is een veilige werkplek.
Veiligheid begint bij jezelf, maar is er vooral voor het hele team.

Deze pagina is bedoeld voor iedereen die aan boord begint. Hier lees je wat veilig werken aan boord betekent, welke risico’s je kunt tegenkomen en wat er van jou wordt verwacht.

Veiligheid is geen bijzaak. Eén onveilige handeling kan directe gevolgen hebben voor anderen. Daarom letten we aan boord op elkaar.

Waarom veiligheid aan boord zo belangrijk is

Een schip is geen gewone werkplek. Je werkt met zware installaties, bewegende delen, water, hoogteverschillen en soms met gevaarlijke stoffen. Hulpdiensten zijn niet direct ter plaatse.

  • Je werkt dicht bij collega’s en installaties
  • De omgeving kan nat, glad, lawaaiig of krap zijn
  • Fouten hebben vaak sneller en grotere gevolgen dan aan wal

Daarom geldt aan boord altijd: veiligheid eerst. Snelheid en gemak komen daarna pas.

Veiligheid begint bij jezelf

Iedereen aan boord is verantwoordelijk voor zijn eigen gedrag. Dat betekent vooruitdenken, opletten en niet zomaar aannames doen.

  • Werk niet gehaast of op de automatische piloot
  • Gebruik altijd de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen
  • Volg aanwijzingen van schipper, stuurman of matroos op
  • Vraag uitleg als je iets niet begrijpt

Twijfel je of iets veilig is? Dan stop je, overleg je en ga je pas verder als het duidelijk is.

Orde en netheid zijn veiligheid

Rommel zorgt voor risico’s. Struikelen, uitglijden of verkeerd handelen begint vaak bij een rommelige werkplek.

  • Ruim gereedschap en materialen direct op
  • Laat geen spullen slingeren op dek of in gangpaden
  • Houd vluchtwegen en nooduitgangen altijd vrij
  • Maak olie-, vet- en productresten direct schoon

Een opgeruimde werkplek helpt ook om lekkages en afwijkingen sneller te zien.

Belangrijkste gevaren aan boord

Algemeen

  • Uitglijden door water, olie of productresten
  • Struikelen over slangen, kabels of gereedschap
  • Beknelling door bewegende delen
  • Valgevaar bij hoogteverschillen

Op specifieke plekken

Dek

  • Gladheid en natte oppervlakken
  • Lieren, trossen en meermiddelen
  • Werken dicht bij open water

Machinekamer

  • Hoge temperaturen
  • Lawaai
  • Roterende en bewegende onderdelen
  • Brand- en rookgevaar

Woning en stuurhut

  • Brandgevaar door apparatuur
  • Geblokkeerde vluchtwegen
  • Afleiding tijdens varen

Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)

PBM beschermen je tegen risico’s die je niet volledig kunt vermijden. Daarom zijn ze verplicht waar dat is afgesproken.

  • Draag PBM op dek en in de machinekamer
  • Controleer PBM dagelijks op beschadigingen
  • Meld ontbrekende of defecte PBM direct

PBM zijn geen keuze, maar een vast onderdeel van veilig werken.

Veilig werken doe je samen

Je werkt aan boord nooit alleen. Wat jij doet, heeft invloed op de veiligheid van anderen.

  • Spreek elkaar aan op onveilig gedrag
  • Help elkaar bij risicovolle werkzaamheden
  • Laat weten waar je mee bezig bent
  • Gebruik duidelijke en rustige communicatie

Sociale controle is geen bemoeienis, maar een manier om elkaar te beschermen.

Melden en leren

Ongevallen, bijna-ongevallen en onveilige situaties moet je altijd melden. Niet om te straffen, maar om ervan te leren.

  • Meld afwijkingen direct bij de leidinggevende
  • Noteer bijzonderheden in de logboeken
  • Doe actief mee aan veiligheidsbesprekingen

Tot slot

Veilig werken is geen losse regel, maar een dagelijkse houding. Door netjes te werken, vooruit te denken en elkaar aan te spreken, zorg je ervoor dat iedereen veilig thuiskomt.

Veiligheid aan boord is er voor jezelf én voor het hele team.

Elke kapitein is begonnen als matroosje